Eucharystia

(146 - wrzesień - październik 2006)

w ChOL-u?

Barbara Głowoc

Nie — to nie błąd ortograficzny. Przy parafii św. Jadwigi w Chorzowie od października 2005 r. istnieje Chorzowski Ośrodek Liturgiczny (ChOL) im. św. Benedykta, który powstał z inicjatywy ks. Bartosza Zygmunta, moderatora Diakonii Muzycznej Ruchu Światło–Życie Archidiecezji Katowickiej.
Przy parafii św. Jadwigi w Chorzowie od października 2005 r. istnieje Chorzowski Ośrodek Liturgiczny (ChOL) im. św. Benedykta, który powstał z inicjatywy ks. Bartosza Zygmunta, moderatora Diakonii Muzycznej Ruchu Światło-Życie Archidiecezji Katowickiej.

Ośrodek jest odpowiedzią na apel ks. abpa Damiana Zimonia zawarty w liście pasterskim „Śpiewajmy i grajmy Panu” napisanym z okazji osiemdziesięciolecia Kościoła Katowickiego:

„Wielką troskę należy przykładać do wewnętrznej i warsztatowej formacji odpowiedzialnych za muzykę liturgiczną. Popierać należy zatem utalentowaną muzycznie młodzież, starać się o wykształcenie i zatrudnienie dobrego organisty, zorganizować parafialny chór, scholę, zespół liturgiczny, a także troszczyć się o szeroko pojętą kulturę sakralną w świątyni. Częściowy powrót do zapomnianego chorału gregoriańskiego mógłby nie tylko przywrócić utraconą ciągłość muzycznych dziejów, ale na nowo obdarzyć liturgię niezwykłym rysem muzycznej duchowości. Temu celowi powinno służyć odpowiednie stosowanie w liturgii muzyki instrumentalnej (organowej) oraz wielogłosowej (chóralnej).”

 

Każdego miesiąca...

...spotykamy się na modlitwie oraz na uroczystej Eucharystii.

     Modlitwa Liturgią Godzin (Wigilia) ma miejsce zasadniczo w soboty przed pierwszą niedzielą miesiąca (wyjątki to wakacje, ferie, święta). Śpiewane teksty opierają się na tradycji Benedyktynów z Tyńca (tony gregoriańskie). Przewodniczy modlitwie ks. Bartek, a funkcję kantora pełni p. Sławomir Witkowski (miłośnik muzyki liturgicznej, gitarzysta, aranżer, kompozytor, absolwent Akademii Muzycznej im. K.  Szymanowskiego w Katowicach).

Do Eucharystii sprawowanej zasadniczo w trzecią niedzielę miesiąca Ośrodek przygotowuje śpiewy oraz całą liturgię. Orkiestrę i chór prowadzi p. Wojciech Radziejewski. Szczegółowe informacje i terminy na stronie Chorzowskiego Ośrodka Liturgicznego: www.kamuzo.katowice.pl/OL .

Od czasu do czasu...

...w Ośrodku organizowane są warsztaty dla muzyków, śpiewaków, a ostatnio również dla lektorów, nauczycieli i wszystkich osób „pracujących” głosem na co dzień.

W dniach 18-20 października 2005 r. odbyły się I Chorzowskie Warsztaty Chorałowe, w których uczestniczyło prawie 100 osób ze Śląska, ale też z Gdańska, Sopotu, Warszawy, Krakowa, Wrocławia, Poznania, okolic Jasła, Wałbrzycha... Uczestnicy Warsztatów przez trzy dni mogli poznać tradycje modlitwy w duchu benedyktyńskim i dominikańskim. Liturgia Godzin (brewiarz) była sprawowana w języku polskim w tradycji benedyktyńskiej, natomiast Eucharystia niedzielna była smakowaniem miodu płynącego z modlitewnego doświadczenia dominikanów. Wśród zaproszonych gości wymienić należy Tomasza Grabowskiego OP (opiekuna dominikańskiego Ośrodka Liturgicznego w Krakowie), Marcina Bornus-Szczycińskiego (nauczyciel śpiewu w Warszawie i krakowskim klasztorze dominikanów) oraz uczestników panelu dyskusyjnego o. Bernarda Sawickiego OSB (opata z Tyńca, odpowiedzialnego za śpiew w klasztorze) i ks. dr. hab. Antoniego Reginka (prodziekana Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Śląskiego). Zajęcia podczas warsztatów prowadził również p. Sławek Witkowski.

Warsztaty Chorałowe to jest coś, co może nas nauczyć jak kiedyś się śpiewało oraz czczono i wysławiało Boga, a zarazem jest to coś, czego można się nauczyć i kontynuować dalej z pokolenia na pokolenie (opinia uczestnika warsztatów).

Kolejne spotkanie odbyło się 18 marca br. Były to Warsztaty Emisji Głosu dla osób, które używają głosu w swojej pracy zawodowej, jak i tych którzy lubią śpiewać, a chcieli podnieść poziom swojego warsztatu wokalnego, chcieli nauczyć się głośno i wyraźnie mówić. Patronem medialnym był Gość Niedzielny i radio eM. Liczba chętnych do udziału przerosła oczekiwania ks. Bartka, ale też możliwości dobrego poprowadzenia warsztatów. Przyjęto tylko (!!) 80 uczestników (a zgłosiło się 120) - nie tylko ze Śląska. Warsztaty poprowadziła p. Jolanta Sznajder - absolwent Akademii Muzycznej w Katowicach, absolwent Podyplomowych Studiów Emisji Głosu, dyrektor Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej I i II st. w Bytomiu, organizator Warsztatów Chorałowych w Bytomiu, współpracuje z Opactwem Benedyktynów w Tyńcu.

Na pewno bardzo mi się taka wiedza przyda. Część z podawanych wskazówek już jakoś podświadomie stosowałam przy mówieniu, czytaniu i śpiewaniu, ale część była zupełnie nowa. Dzięki temu doszłam do tego, dlaczego pewne rzeczy nie wychodzą i teraz mam szansę to skorygować (opinia uczestnika warsztatów).

     Uczestnicy - oprócz wysłuchania „dobrych rad” i wskazówek p. Jolanty dotyczących używania głosu - wykonywali różne ćwiczenia, podczas których odkrywali swoje „głosowe” możliwości. Mieli również okazję uczestniczyć w Eucharystii, śpiewając XI Mszę gregoriańską (po uprzednim poznaniu specjalnej emisji dla śpiewu chorałowego), a swego rodzajem uwieńczeniem warsztatów było wykonanie „lokomotywy” Juliana Tuwima na 4 głosy (na stronie Ośrodka można utwór usłyszeć).

Bardzo fajnie, że od razu mogliśmy wypróbować zdobytą wiedzę przy „Lokomotywie” i przede wszystkim na Mszy, bo chyba większość uczestników warsztatów wykorzystuje głos właśnie w kościele. A poza tym, mogliśmy się razem pomodlić o Bożą pomoc w rozwijaniu naszych możliwości głosowych (opinia uczestnika warsztatów).

W dniach 28 kwietnia - 1 maja w ChOL-u odbyły się II Chorzowskie Warsztaty Liturgiczne - tym razem o pięknie wielogłosowej muzyki liturgicznej. Poprowadzili je: Paweł Bębenek (śpiewak, kompozytor, dyrygent, animator życia muzycznego w środowisku dominikańskim), Piotr Pałka (dyrygent wielu zespołów, m.in. Chóru Międzynarodowego, Chóru Muzyki Żydowskiej, Chóru Seminaryjnego Zgromadzenia Księży Misjonarzy i Michaelitów), O. Dawid Kusz OP (autor pieśni liturgicznych oraz opracowań wielogłosowych pieśni tradycyjnych) oraz Sławomir Witkowski i zespół „Cirrculum” (kilkudziesięcioosobowy chór i orkiestra składające się głównie z uczniów i absolwentów Państwowej Szkoły Muzycznej w Chorzowie). Uczestniczyło w nich ok. 70 osób z całej Polski. O. Dawid Kusz w swoich konferencjach pomagał uczestnikom w zrozumieniu liturgii. Paweł, Piotr i Sławomir prowadzili warsztaty, podczas których uczestnicy uczyli się śpiewów wielogłosowych, którymi ubogacali Eucharystie. W ramach warsztatów odbyło się spotkanie z p. Janem Pospieszalskim (muzyk, aranżer i kompozytor, publicysta, autor programów radiowych i telewizyjnych ) oraz panel „Schola i organista - razem, czy osobno?”, w którym obok prowadzących udział wzięli: Jan Pospieszalski, prof. Julian Gembalski i ks. dr Wiesław Hudek. Wspólne wgłębianie się w tajniki wielogłosowej muzyki liturgicznej zakończyła uroczysta Eucharystia w chorzowskim Skansenie w ramach „Śląskich Godów”.

ChOL im. św. Benedykta, a zwłaszcza jego opiekun ks. Bartosz Zygmunt, wciąż zaskakują. Boję się czasem tych przymrużonych oczu i słów „Robimy warsztaty”, ale słysząc opinie uczestników, zadowolonych uczestników, wiem, że warto. Wiem, że trzeba.